miokardiumis struqturul-funqciuri da sisxlis reomorfologiuri cvlilebebi autoimunuri kardiomiopaTiis dros
r. kapanaZe, T. jorbenaZe,
n. jorbenaZe
ivane javaxiSvilis
saxelobis Tbilisis saxelmwifo universitetis paTologiis kaTedra, saqarTvelo
sadReisod gansakuTrebiT
gaxSirda kardiomiopaTiebi da maT fonze ganviTarebuli gulis mwvave da qronikuli
ukmarisoba. am dros miokardiumis dazianebis mTavari mizezi organizmSi Secvlilad
mimdinare autoimunuri procesebia (M.L.
davis, 1975, L.L. Anderson, et al, 1982; R.Eckstein, et al; 1982; Ô.È. Êîìàðîâ, 1990; r. kapanaZe, l. ninoSvili, 1995).
autoimunuri
kardiomiopaTiis CamoyalibebaSi garkveuli roli unda miekuTvnos ,,jvaredina”
reagirebis antigenebis arsebobas, erTi mxriv mikrobuli, virusuli, an sxva tipis
determinatorebis da meore mxriv, miokardiuli antigenuri determinatorebis
arsebobas, romlis winaaRmdegac ,,jvaredinad” reagirebadi antisxeulebi
gamomuSavdeba da viTardeba ,,jvaredina” tipis imonopaTologiuri reaqcia. amiT
unda aixsnas miokardiumis upiratesi dazianeba. ufro zustad, warmoebs
autoantisxeulebis gamomuSaveba sakuTari qsovilebis daSliTi produqtebis mimarT
da yalibdeba autoimunizaciis fenomeni, anu autoagresia sakuTari qsovilis
winaaRmdeg, zogierT SemTxvevaSi ki miokardiumis winaaRmdeg.
Cvens gamokvlevebSi miznad
davisaxeT autoimunuri kardiomiopaTiis miRebul modelze eqsperimentSi Segveswavla
gulSi mimdinare morfo-funqciuri cvlilebebi, razec didad aris damokidebuli
miokardiumis srulyofili kumSvadunarianoba da zogadi hemodinamika.
rac Seexeba
hemoreomorfilogiur cvlilebebs, unda aRiniSnos, rom aucilebloba moiTxovs
dadgenili iqnes obieqturi kriteriumebi autoimunuri kardiomiopaTiis
mimdinareobis simZimis, prognozis da mkurnalobis efeqturobis Sesafaseblad,
risTvisac SerCeuli unda iqnes iseTi sistema, romelSic TvalsaCinod aisaxeba
organizmSi mimdinare cvlilebebi. rogorc cnobilia, aseT erT-erT maRalmgrZnobiare
sistemas, romelic Tavidanve pasuxobs organizmze momqmed yovelgvar faqtors da
masSi mimdinare paTologiur procesebs warmoadgens sisxli.
kardiomiopaTiis dros
miokardiumSi paTologiuri procesis zogadi mimdinareobisa da miokardiumis
kumSvadi funqciis cvlilebebis farTomasStabiT Seswavla aucilebelia jer erTi, gulis funqciis ukmarisobis materialuri
safuZvlebis sworad gagebis da dadgenis mizniT da meore mxriv, mizanmimarTuli
samkurnalo RonisZiebebis Casatareblad aRniSnuli daavadebis dros.
vinaidan autoimunuri
kardiomiopaTiis dros ar arsebobs detaluri gamokvlevebi, romlebic asaxaven
miokardiumis funqciur, struqturul, ultrastruqturul, enzimo-qimiur da
hemoreomorfologiur cvlilebebs da am cvlilebaTa reversiis SesaZleblobebs, amitom
autoimunuri kardiomiopaTiis miRebul da aprobirebul modelze eqsperimentis
pirobebSi miznad davisaxeT Segveswavla: miokardiumis morfo-funqciuri
cvlilebebi, am cvlilebebis reversis SesaZleblobebi samkurnalo preparatis
gamoyenebis pirobebSi da amave dros dagvezustebina reomorfologiuri cvlilebebis
xasiaTi daavadebis mimdinareobisa da mkurnalobis pirobebSi.
Ggamokvlevebi Catarebulia
45 mamal virTagvaze woniT 180-dan 200,0-mde. autoimunur kardiomiopaTias
viwvevdiT aprobirebuli da miRebuli meTodiT. janmrTeli virTagvas gulidan
vamzadebdiT homogenats, romlis 0,5sm3 vumatebdiT freindis sruli
adiuantis 0,5 sm3-s. axlad momzadebuli xsnaris Tanabari raodenoba
Segvyavda virTagvis muclis midamoSi. Ppirveladi imunizaciidan erTi Tvis Semdeg,
meoradi imunizaciis mizniT virTagvis muclis imave midamoSi kanqveS Segvyavda
axlad damzadebuli homogenatis 0,25sm3, romelsac aseTive raodenobiT
damatebuli hqonda freindis adiuanti.
Ddakvlis win cxovelebs
vuRebdiT eleqtrokardiogramas nemsis eleqrodebiani kardiografiiT. 10
eqsperimentul cxovels meoradi imunizaciis meore Tvis bolos 10 dRis manZilze
vutarebdiT mkurnalobas perparat citoqrom “C”-Ti,
romlis 1ml. Segvyavda kunTebSi yoveldRe.
Hhemoreomorfologiuri gamokvlevisaTvis cxovelebs sisxls vuRebdiT
kudis venidan autoimunuri kardiomiopaTiis meore Tvis bolos, rogorc
mkurnalobamde, ise 10 dRiani mkurnalobis Semdeg.
miokardiumis struqturisa
da metabolizmis Sesaswavlad gamoyenebuli iqna kvlevis zogadi morfologiuri,
histoenzimoqimiuri da eleqtronulmikroskopuli meTodebi, xolo hemoreomorfologiuri
cvlilebis dasadgenad maskanirebeli eleqtronuli mikroskopia.
Kkvlevis natifi meTodebis
masStaburma gamoyenebam SesaZlebloba mogvca dagvedgina miokardiumis
parenqimaSi, stromaSi da sisxlis formian elementebSi struqturuli cvlilebebis
arseboba. kardiomiocitebSi sustdeba Jangva-aRdgeniT da hidrolizur procesSi
monawile fermentebis aqtivoba; mcirdeba maTSi gliokenisa da
ribonuklenoproteidebis raodenoba, ziandeba sarkulema?, mitoqondiriebi,
endoplazmuri bade da miofibrilebi. Aamave dros, adgili aqvs kardiomiocititebis
nekrobiozs, nekrozs, mioliziss, e.w. uanTebo wvrilkerovani difuzuri
kardiosklerozis Camoyalibebas, nawili kardiomiocitebis kompensaciur
hipertrofias. periferiul sisxlSi mcirdeba diskocitebis raodenoba, matulobs
formaSecvlili da wanazardebiani eriTrocitebis ricxvi, amasTanave xSirdeba
pulsi, Cndeba parkuWovani eqstrasistolia, dabldeba T-kbili da voltaJi.
TvalsaCinod gamoxatuli
kardiolsklerozis Camoyalibeba Sedegia dazianebuli kunTovan ujredebisa da
stromaSi organizaciis procesis, xolo kardiomiocitebis nekrozi, garda
mitoqondriebis sruli distruqciisa, aris Sedegi lizosomuri fementebis
aqtivaciisa. stromis nekrozis mizezi danekrozebuli kardiomiocitebisagan
gamonTavisuflebuli anomaluri cilebia.
amrigad, autoimunuri
kardiomiopaTiis struqturul safuZvels kardiomiocitebis pirveladi dazianeba
warmoadgens, xolo maTi hipertrofia da stromaSi sklerozi sapasuxo reaqciaa
dazianebis mimarT. am cvlilebebis Camoyalibebas uzrunvelyofs jvaredina tipis
reaqciis arseboba, kerZod miokardiuli antigenuri determinatebis arseboba,
romelTa winaaRmdeg jvaredina reaqciebis ganmaxorcielebeli antisxeulebi
gamomuSavdeba, rac Tavis mxriv xels uwyobs jvaredina tipis imunopaTologiuri
reaqciis ganviTarebas gulis upiratesi dazianebiT, anu kardiomiopaTiis
Camoyalibebas.
autoimunuri
kardiomiopaTiis dros sisxlis reomorfologiuri cvlilebebis genezze gavlenas
axdens gulis kumSvadi funqciis ukmarisobiT gamowveuli discirkulaciuri hipoqsia,
ra Tavis mxriv kidev ufro auaresebs miokardiumis SekumSvis Zalas da ganapirobebs
misi ukmarisobis materialuri safuZvlebis Seqmnas. Aaq naTlad Cans
mizez-Sedegobrivi kavSirebis urTierTobis sakiTxi, rasac didi prognozuli
mniSvneloba aqvs kardiomiopaTiis mimdinareobis, mkurnalobis da gamosavlis swori
SefasebisaTvis.
preparat citoqromi “C”-Ti
mkurnaloba aumjobesebs ekeqtrokardiografiul monacemebs, aCqarebs sisxlis
reomorfologiuri cvlilebebis reversias da awesrigebs miokardiumSi metabolizms.
miuxedavad amisa, es preparati ar unda CaiTvalos strategiuli daniSnulebis
samkurnalo saSualebad.
Lliteratura
1.
Davies M.L. The
pathology of the heart blackwell. 1975. p. 211-250
2.
Anderson L.L. et
al, 1982. Am J. cardiol-1982-vol.#9,? #8-p. 1954-1958
3.
Eckstein R, et
al, circulation-1982-vol 65; #6-p. 1224-1229
4. Êîìàðîâ Ô.È. Âíóòðåííûå áîëåçíè. Ì. Ìåäèöèíà, 1990. ñò. 688
5.
kapanaZe r., ninoSvili l. saqarTvelos mecnierebaTa akademiis moambe,
151, #1, 1995, 145-147.
Summary
Myocardium structural-functional and blood
reomorphology changes in autoimmune cardiomiopathy
R. Kapanadze, T. Jorbenadze, N. Jorbenadze
Iv. Javakhishvili Tbilisi State University,
Department of Pathology, Georgia
It is assumed, that in autoimmune cardiopathy
in myocardium, activity of ferments,
which take part in acid-restoration and hydrolytic processes lowers, quantity
of glycogen and ribonucleitics is reduced. Treatment with the help of “C”
favors normalization of metabolism in myocardium.